ΚΑΛΑΒΡΥΤΑ

 

ΣΙΜΕΑ

13 Δεκεμβρίου 2023  ·

ΚΑΛΑΒΡΥΤΑ

Διπλό έγκλημα στην μνήμη 

 

 

» Οι σφαγές ήταν «λογικές» και όχι απάνθρωπες ή προμελετημένες, και επομένως δεν ήταν αντίθετες προς το διεθνές δίκαιο» Γερμανικό δικαστήριο

Κείμενο: Απόστολος Κ. Αποστολάκης

Οι Γερμανοί μετά την συνθηκολόγηση της Ιταλίας στις 9 Σεπτεμβρίου 1943 προσπάθησαν με πολλαπλές αγριότητες να δείξουν στους Έλληνες Αντιστασιακούς ότι δεν θα είχαν την ίδια αντιμετώπιση που είχαν με τους Ιταλούς .

Όχι ότι οι Ιταλοί δεν έκαναν τα ίδια εγκλήματα . Έχουμε και από αυτούς μαζικά εγκλήματα ,όπως την σφαγή στο ΔΟΜΕΝΙΚΟ ,την σφαγή στο ΚΟΥΡΝΟΒΟ και άλλα .

 

Οι Γερμανοί είχαν πέσει στην παγίδα που τους είχαν στήσει οι σύμμαχοι και οι Αντιστασιακές οργανώσεις και πίστεψαν ότι η απόβαση των συμμάχων θα γίνει στην δυτική Ελλάδα και όχι στην Σικελία όπως έγινε τελικά .Είχαν εντείνει λοιπόν όλο το φθινόπωρο του 43 τις προσπάθειες να εξαρθρώσουν την αντίσταση στην Πελοπόννησο .Συναντούσαν σθεναρή αντίσταση από το ΕΑΜ –ΕΛΑΣ (η μόνη ουσιαστικά αντιστασιακή οργάνωση στην Πελοπόννησο) με αποκορύφωμα την πανωλεθρία τους στην μάχη της Κερπινής στις 20 Οκτωβρίου .

Δεκάδες οι νεκροί Γερμανοί και 78 αιχμάλωτοι . Δεν το άντεξαν αυτό οι Γερμανοί . Άρχισαν να σφίγγουν τον κλοιό με στόχο να εξουδετερώσουν το ηθικό των ντόπιων Ελλήνων και να πετύχουν απομόνωση των δυνάμεων του ΕΛΑΣ . Σε αυτό το σχέδιο εντάσσεται η καταστροφή των Καλαβρύτων .

.

Η σφαγή των Καλαβρύτων είναι το μεγαλύτερο έγκλημα των Ναζιστικών Γερμανικών δυνάμεων στην διάρκεια της κατοχής.

Περίπου χίλιοι οι εκτελεσμένοι ,πάνω από 1000 σπίτια κατεστραμμένα. Ολοκληρωτική καταστροφή του χωριού.

Μετά το 1945 κανένας από τους δολοφόνους των Ελλήνων αμάχων δεν καταδικάστηκε για την «Επιχείρηση “Καλάβρυτα”» από τα γερμανικά δικαστήρια.

Οι εισαγγελείς της Ομοσπονδιακής Γερμανίας τυπικά κίνησαν δίκες ενάντια σε μερικούς αξιωματικούς της 117ης Μεραρχίας Καταδρομών, όμως αυτές διακόπηκαν σύντομα. 

                                                                 

Ο στρατηγός Λε Ζουίρ
 

Η εισαγγελία στη πόλη Μπόχουμ, στην οποία εκκρεμούσαν μερικές δίκες λόγω της «Επιχείρησης “Καλάβρυτα”», διέκοψε τις προκαταρτικές εξετάσεις με την αιτιολογία ότι οι σφαγές ήταν «λογικές» και όχι απάνθρωπες ή προμελετημένες, και επομένως δεν ήταν αντίθετες προς το διεθνές δίκαιο. Το λεξιλόγιο που χρησιμοποιήθηκε για τις αναστολές είναι φοβερό. Όπως και η Βέρμαχτ, οι περιοχές που ελέγχονταν από τον ΕΛΑΣ χαρακτηρίστηκαν «μολυσμένες από τους αντάρτες» και οι μαχητές της Αντίστασης «ελληνικές συμμορίες». 

 

Δυστυχώς τους Γερμανικούς χαρακτηρισμούς τους υιοθέτησε και η Ελληνική δεξιά.

Το Γερμανικό έγκλημα των Καλαβρύτων ακολούθησε Ελληνικό έγκλημα στην μνήμη και παραχάραξης της ιστορίας θέλοντας να αποδώσουν την ευθύνη των αντιποίνων στον ΕΛΑΣ .Έχοντας η δεξιά στις γραμμές της δοσίλογους συνεργάτες των κατοχικών δυνάμεων, προσπάθησαν και εν μέρει το κατάφεραν να στρέψουν τον κόσμο ενάντια στην Πατριωτική ΕΑΜική προσφορά .

Μεταπολεμικά παραχάραξαν τα ιστορικά γεγονότα δίνοντας ακόμα και ψευδείς ημερομηνίες . Δηλαδή ότι οι Γερμανοί εγκλημάτησαν μεν αλλά το έκαναν για αντίποινα για τον θάνατο Γερμανών στην περιοχή των Καλαβρύτων .

Βρέθηκαν άνθρωποι που προσπάθησαν να… δικαιολογήσουν το έγκλημα αυτό! Τον Οκτώβριο του 1959 (συζητήσεις της Βουλής της 20ής, 21ης και 22ας Οκτωβρίου 1959), ο τότε αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Π. Κανελλόπουλος, μιλώντας για τα γεγονότα των Καλαβρύτων, είπε ότι προκλήθηκαν από την… δικαιολογημένη οργή και αγανάκτηση των Γερμανών, επειδή ο ΕΛΑΣ εξετέλεσε Γερμανούς αιχμαλώτους.

Τα ίδια είχε υποστηρίξει λίγους μήνες νωρίτερα και ο βουλευτής της ΕΡΕ Β. Παπαρρηγόπουλος.Τα ίδια υποστηρίζουν και τώρα Έλληνες φιλογερμανοί ΄΄ ερευνητές΄΄

Όμως οι ίδιοι οι Γερμανοί δίνουν άλλες ημερομηνίες . Συγκεκριμένα σε δελτίο τύπου της εποχής γράφουν:

 

«Την 17.12.1943, εφονεύθησαν και ηκρωτηριάσθησαν κτηνωδώς Γερμανοί στρατιώται υπό κομμουνιστικών συμμοριών εις την περιοχήν Καλαβρύτων – Μαζεΐκων». Τα Καλάβρυτα κατεστράφησαν στις 13/12/1943.

Οι ίδιοι οι Γερμανοί αναφέρουν ότι οι στρατιώτες τους σκοτώθησαν στις 17/12/43, δηλαδή μετά τετραήμερο.

Οι δεξιές μετακατοχικές κυβερνήσεις θέλοντας να σβήσουν από την συνείδηση των Ελλήνων την ηρωική προσφορά του ΕΑΜ –ΕΛΑΣ προσπάθησαν να του χρεώσουν τα εγκλήματα των Γερμανών Ναζί .

Την αλήθεια όμως την αποκαθιστά ο υπαρχηγός του ΕΔΕΣ Κομνηνός Πυρομάγλου ο οποίος δεν δίστασε να γράψει την αλήθεια

Γράφει ο Πυρομάγλου αρκετά χρόνια μετά αφού είχε μελετήσει και τα Γερμανικά αρχεία .

«…Μετά την πλήρη κατάληψιν, υπό των Συμμαχικών Στρατευμάτων της Νοτίου Ιταλίας, ως και την απελευθέρωσιν της Βορείου Αφρικής η Πελοπόννησος και η Δυτική Στερεά εθεωρήθησαν υπό του Γερμανικού Επιτελείου

“ως πρώτη γραμμή μετώπου ”, εις τα μετόπισθεν της οποίας θα έπρεπε να εξουδετερωθή πάσα ανταρτική κίνησις “εν ανάγκη και να ερημωθή η περιοχή”.

Το Γερμανικόν Επιτελείον, φοβούμενον κατάληψιν της Επτανήσου, και αποβάσεις εις τας δυτικάς ακτάς της Ελλάδος (ανεμένετο άλλωστε μία τοιαύτη συμμαχική ενέργεια) απεφάσισε να ενεργήση όχι μόνον εκκαθαριστικάς επιχειρήσεις εναντίον των Ελλήνων ανταρτών, αλλά και να περάση δια πυρός και σιδήρου κατοίκους και χωρία της ορεινής περιοχής της Ελλάδος…

…Αι σφαγαί των Καλαβρύτων δεν υπήρξαν ενέργεια μεμονωμένη των Γερμανών.

Υπήρξε μία εκ των ενεργειών ενός γενικωτέρου σχεδίου του Γερμανικού

Επιτελείου, εις βάρος των αμάχων ελληνικών πληθυσμών.

Απομόνωσις του δράματος των Καλαβρύτων προδίδει, νομίζομεν, ηθελημένην παραποίησιν ή ηθελημένην εκμετάλλευσιν «

Αυτό ήταν το ΔΙΠΛΟ έγκλημα των ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ . Οι Γερμανοί αφάνισαν ζωές και σπίτια, η μετακατοχική δεξιά έβαλε ΘΗΛΙΑ στην ΜΝΗΜΗ για να χρησιμοποιήσω τον τίτλο ενός βιβλίου του δημοσιογράφου Γιάννη ΜΑΝΤΙΔΗ .

 

 

Υ.Γ.1Ο στρατηγός Λε Ζουίρ πέθανε αιχμάλωτος των Σοβιετικών το 1954, ο Εμπερσμπέργκερ χάθηκε στο Ανατολικό Μέτωπο και ο Ακαμπχούμπερ πέθανε στην Αυστρία το 1972, σε ηλικία 67 ετών. Ο στρατιωτικός διοικητής της Ελλάδας, Χέλμουτ Φέλμι (‪1885-1965), καταδικάσθηκε το 1948 σε φυλάκιση 15 ετών από το Δικαστήριο της Νυρεμβέργης για όλα τα εγκλήματα πολέμου του Γ’ Ράιχ στην Ελλάδα, αλλά αφέθηκε ελεύθερος μετά από τρία χρόνια

ΥΓ2 Ο Παναγιώτης Κανελλόπουλος ο οποίος είχε σημαντική προσφορά στον Αντιφασιστικό αγώνα στην διάρκεια της κατοχής και στη συνέχεια σφοδρός πολέμιος της ΕΑΜικής αντίστασης , στην δεκαετία του ογδόντα αναγνώρισε έστω καθυστερημένα την προσφορά του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ σε αντίθεση με την υπόλοιπη δεξιά παράταξη (ΝΔ) η οποία αποχώρησε από την βουλή μη ψηφίζοντας τον νόμο του ΠΑΣΟΚ που αναγνώριζε και την ΕΑΜΙΚΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ.

Το έκανε σαν μια πράξη μεταμέλειας γιατί γνώριζε ο ίδιος τα γεγονότα.

Την ημέρα της απελευθέρωσης της Πάτρας δίπλα στον Άρη φωτογραφίζονταν . Ήξερε για την προσφορά του ΕΑΜ -ΕΛΑΣ .Το κλίμα της εποχής όμως μετακατοχικά δυστυχώς τον είχε τυφλώσει.

ΥΓ 3 Στις 18 Απριλίου του 2000, ο τότε Πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, Γιοχάνες Ράου (1931-2006), επισκέφτηκε τα Καλάβρυτα και εξέφρασε τη βαθιά θλίψη του για την τραγωδία. Όμως δεν ανέλαβε την ευθύνη εξ ονόματος του γερμανικού κράτους και δεν αναφέρθηκε στο ζήτημα των αποζημιώσεων.

Υ.Γ 4 Αν με τον φόβο των αντιποίνων δεν έπρεπε να γίνει καμία αντιστασιακή πράξη τότε πρέπει να παραδεχτούμε ότι ΔΕΝ έπρεπε να γίνει και η επανάσταση του 21.

Πηγές .Χάγκεν Φλά’ι΄σερ . Μάρτιν Ζέκεντορφ. ο Χ. Φ. Μάγερ. Φ. Γρηγοριάδης, Συλλογικό ΣΤΑ ΑΡΜΑΤΑ ΣΤΑ ΑΡΜΑΤΑ ,Κομνηνός Πυρομάγλου ,Παπαστεργιόπουλος, Τάσος Μαλεσιάδας, αφιερώματα.

 

25η Νοεμβρίου 2023

 

ΣΙΜΕΑ

2 Δεκεμβρίου στις 7:47 π.μ.  ·

Από το 1982 που αναγνωρίστηκε η Εθνική Αντίσταση έχει καθιερωθεί να γιορτάζεται επίσημα την τελευταία Κυριακή του Νοεμβρίου . Τα τελευταία χρόνια μετά την ανέγερση ειδικού μνημείου με δωρεά του Εαμίτη αντιστασιακού και Δημοτικού συμβούλου Βόλου Μήτσου Ρήγα (1), η τελετή γίνεται στην πλατεία Ρήγα Φεραίου .

Η τελετή διοργανώνεται από την Περιφέρεια Θεσσαλίας (περ. ενότητα Μαγνησίας) με την συμμετοχή της Δημοτικής φιλαρμονικής και αγήματος στρατού .

Το στεφάνι του ΣΙΜΕΑ φέτος κατέθεσε το μέλος του ΣΙΜΕΑ Λεωνή Δημοπούλου (2)

Σημείωση 1 Αφιέρωμα για τον δωρητή του μνημείου Μήτσο Ρήγα >https://www.facebook.com/simea2016/posts/1207246326283939.

2) Τα στεφάνια του ΣΙΜΕΑ καταθέτουν απλά μέλη του Συλλόγου.Είναι μια πρακτική που έχουμε καθιερώσει από την αρχή της δράσης μας

 Η Λεωνή Δημοπούλου 

Η αντιπροσωπεία του ΣΙΜΕΑ με επικεφαλής τον Γραμματέα Απόστολο Κ.Αποστολάκη

 

ΕΠΕΤΕΙΑΚΗ 25η 2023

 

Η επετειακή εκδήλωση για την ημέρα της Εθνικής Αντίστασης που πραγματοποίησε ο ΣΙΜΕΑ την περασμένη Παρασκευή ήταν ιδιαίτερα ξεχωριστή . Τιμήσαμε και τα πενήντα χρόνια από την εξέγερση του Πολυτεχνείου .

Ο καλεσμένος μας κ. Χάρης Αθανασιάδης καθηγητής ιστορίας ,ξεδίπλωσε όλες τις γνωστές αρετές που έχει να συνδέει τα ιστορικά γεγονότα και να μεταφέρει παράλληλα το κλίμα και το πνεύμα δύο διαφορετικών ιστορικών περιόδων .

Από τα πρώτα λεπτά της ομιλίας του απλώθηκε απόλυτη σιγή στην μεγάλη αίθουσα του Τεχνικού Επιμελητηρίου . Προσήλωση στον ομιλητή , ταύτιση με τα γεγονότα μέσα από την εξιστόρηση του Αθανασιάδη ο οποίος με επιλεγμένες διαφάνειες έκανε πιο κατανοητές τις επιμέρους πληροφορίες που μας έδινε . Ούτε βήχας δεν ακούστηκε παρά την βροχερή και κρύα μέρα .

Σε μία αποστροφή ο ομιλητής τόνισε

«Το Πολυτεχνείο μεταφέρει τη διαχωριστική γραμμή στο εσωτερικό του έθνους και ως

επακόλουθο η συλλογική μνήμη είναι εγγενώς πληθυντική, είναι μνήμες εν πολλοίς

διαιρεμένες και διαιρετικές. Αλλιώς θυμούνται το Πολυτεχνείο οι ποικίλες εκφάνσεις της

Δεξιάς, αλλιώς οι πολλαπλές εκδοχές της Αριστεράς.

Για την άκρα Δεξιά είναι η μεγάλη πλάνη πάνω στην οποία στήθηκε μια κοινοβουλευτική δημοκρατία δέσμια της αριστερής κουλτούρας.

Για τη φιλελεύθερη Δεξιά ένας τόπος μνήμης του αγώνα για τη δημοκρατία,άξιος τιμής, αλλά επίφοβος ενόσω αξιοποιείται από την Αριστερά.

Για τον κόσμο της Αριστεράς το Πολυτεχνείο είναι συνώνυμο της αντίστασης, μετωνυμία της εξέγερσης, υπόμνηση μιας ιδανικής συλλογικής ταυτότητας, η οποία κινδυνεύει από την τριβή με την πολιτική καθημερινότητα».

Ακολούθησε πλούσια συζήτηση με ερωτήσεις και σύντομες τοποθετήσεις στις οποίες ο Χάρης Αθανασιάδης έδωσε τις δικές τους επιστημονικές τεκμηριωμένες απαντήσεις .

Ήταν μία από τις καλύτερες εκδηλώσεις του ΣΙΜΕΑ .

Την εκδήλωση συντόνισε η πρόεδρος του συλλόγου Αγγελική Νικολάου

 

ο καφές της επόμενης μέρας επισφράγισε την συνέχιση της συνερασίας μας

Η επαίσχυντη συμφωνία Άγγλων-Γερμανών για τη Θεσσαλονίκη

 

Η επαίσχυντη συμφωνία Άγγλων-Γερμανών για τη Θεσσαλονίκη

Πως οι Άγγλοι (ΔΕΝ) απελευθέρωσαν την πρωτεύουσα της ελληνικής Μακεδονίας 

Οι πρώτοι Βρετανοί στρατιώτες και μάλιστα Ινδοί, έφτασαν στη Θεσσαλονίκη στις 11 Νοεμβρίου 1944. 

του Σπύρου Κουζινόπουλου

Η παραπληροφόρηση, τα fake news, δεν είναι μόνο σημερινό φαινόμενο, αλλά ακολουθούνταν πάντα από τις δυνάμεις εκείνες που ήθελαν να συσκοτίσουν, να διαστρεβλώσουν, να σερβίρουν ψέματα και ανακρίβειες στον ελληνικό λαό. Με πρώτους διδάξαντες, τους μεγάλους «φίλους» και «προστάτες» της χώρας μας, όπως έγινε και στην περίπτωση της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης από τους Ναζί, στις 30 Οκτωβρίου 1944. Οι οποίοι μάλιστα φίλοι, «είδαν» τους … Άγγλους να απελευθερώνουν τη Θεσσαλονίκη την άγια εκείνη ημέρα.

Ο Μητροπολίτης Κοζάνης Ιωακείμ, πνευματικός ηγέτης του ΕΑΜικού κινήματος, ο στρατηγός Ευριπίδης Μπακιρτζής και ο καπετάνιος της ΟΜΜ του ΕΛΑΣ,  Μάρκος Βαφειάδης, υποδέχονται τον επικεφαλής της Ινδικής ταξιαρχίας

Σύμφωνα με ένα τηλεγράφημα που μετέδωσε το σοβαρό BBC, στις 2 Νοεμβρίου 1944, «Έλληνες αντάρτες και Βρετανικές δυνάμεις καταδιώκουν τους Γερμανούς στα βόρεια της Θεσσαλονίκης» και ότι κατά την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης «οι βρετανικές δυνάμεις έγιναν με ενθουσιασμό δεκτές». Κι αυτό βέβαια, δύο εβδομάδες πριν οι δυνάμεις αυτές σκάσουν μύτη στην πρωτεύουσα της ελληνικής Μακεδονίας, η οποία φυσικά, όπως είναι γνωστό, ελευθερώθηκε με την είσοδο των τμημάτων της Ομάδας Μεραρχιών Μακεδονίας του ΕΛΑΣ στις 30 Οκτωβρίου 1944.

To τηλεγράφημα

Έλεγε το τηλεγράφημα του BBC με ημερομηνία 2-11-1944:

 «Στην Ελλάδα Έλληνες αντάρτες και Βρετανικές δυνάμεις καταδιώκουν τους Γερμανούς στα βόρεια της Θεσσαλονίκης. Ειδήσεις από την Αθήνα αναφέρουν ότι οι Γερμανοί κατέστρεψαν τελείως το λιμένα της Θεσσαλονίκης. Έγιναν μεγάλες καταστροφές και ανατινάξεις στα πεζοδρόμια της πόλης. Ο Θερμαϊκός είναι γεμάτος νάρκες έτσι που είναι πολύ δύσκολο να πλησιάσουν πλοία στο λιμένα της Θεσσαλονίκης.

Η απελευθέρωσις της Θεσσαλονίκης αναγγέλθηκε σήμερα από το συμμαχικό ανακοινωθέν που λέγει ότι έγιναν με ενθουσιασμό δεκτές οι βρετανικές δυνάμεις. Ο αγών του λαού της Θεσσαλονίκης εναντίον των Γερμανών έληξε. Παρά τας σφαγάς, τους βομβαρδισμούς και τας θηριωδίας, το φρόνημα της αντιστάσεως του λαού της Θεσσαλονίκης παρέμεινε στο χρόνο της σκλαβιάς αμείωτο». 1

Ποια ήταν η αλήθεια; Πόση και ποια υπήρξε η συμβολή των Άγγλων στην απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης; Βοήθησαν καθόλου στην εκδίωξη των χιτλερικών από τα εδάφη της Μακεδονίας και της υπόλοιπης Βόρειας Ελλάδας; Και εν τέλει, τι στάση κράτησαν οι Βρετανοί «σύμμαχοι» κατά την αποχώρηση των γερμανικών στρατευμάτων από το ελληνικό έδαφος, μετά την προέλαση του «κόκκινου στρατού» στα Βαλκάνια;

Μισό μήνα αργότερα οι Βρετανοί
Όπως έγραψε ο έγκριτος ιστορικός Heinz Richter, οι πρώτες βρετανικές δυνάμεις έφτασαν στη Θεσσαλονίκη στα μέσα Νοεμβρίου 1944, δηλαδή μισό μήνα μετά την απελευθέρωση της πόλης από τον ΕΛΑΣ. Και μάλιστα, δεν ήταν Άγγλοι, αλλά επρόκειτο «για τις εμπροσθοφυλακές της 4^ης ινδικής μεραρχίας και κατευθύνθηκαν έξω από το τέταρτο διαμέρισμα». Και καθώς το στρατόπεδο «Παύλος Μελάς» πέρασε στη δικαιοδοσία των Βρετανών, οι 1.000 περίπου Γερμανοί στρατιωτικοί που είχαν συλληφθεί από τον ΕΛΑΣ κατά την αποχώρηση των δυνάμεων της Βέρμαχτ από την πόλη και κρατούνταν σ’ αυτό το στρατόπεδο, πέρασαν στην αιχμαλωσία των Βρετανών και στάλθηκαν στο εξωτερικό δια θαλάσσης. Μάλιστα δε, ανάμεσα στους κρατούμενους, υπήρχαν και κάποιοι Γερμανοί αντιχιτλερικοί αξιωματικοί και στρατιώτες, του τμήματος «Ελεύθερη Γερμανία», υπό τον ταγματάρχη Γκέοργκ Έκερτ, οι οποίοι με τη βοήθεια του ΕΛΑΣ, ξέφυγαν από τη βρετανική αιχμαλωσία. 2

Παραπλανήθηκαν και οι ...ταγματασφαλίτες
Το ωραίο είναι ότι από αυτή την ανακριβή είδηση, που τη μετέδιδε συνεχώς στις εκπομπές του στην ελληνική γλώσσα ο ραδιοφωνικός σταθμός του Λονδίνου, παραπλανήθηκαν και κάποιοι Έλληνες συνεργάτες των κατακτητών που πιστεύοντας την χαλκευμένη πληροφορία ότι οι Άγγλοι εισήλθαν στη Θεσσαλονίκη για να την απελευθερώσουν, έσπευσαν να τους συναντήσουν για να ζητήσουν «προστασία», δεδομένου ότι καταδιώκονταν από τους αντάρτες του ΕΛΑΣ για τη συνεργασία τους με τους Ναζί.

Είναι ίσως γνωστή η ιστορία με τον επικεφαλής των ταγματασφαλιτών του Κιλκίς, Κώστα Παπαδόπουλο, ο οποίος, ακούγοντας την είδηση στο ραδιόφωνο, έσπευσε με έξι πρωτοπαλλήκαρά του στη Θεσσαλονίκη. Κι εκεί, αντί για τους Άγγλους, συνάντησε τους ΕΛΑΣίτες. Για το περιστατικό αυτό, είχε μία ενδιαφέρουσα περιγραφή ο Μάρκος Βαφειάδης στα απομνημονεύματά του 3:

Η εξιστόρηση του Βαφειάδη για το περιστατικό

Η επαίσχυντη συμφωνία των Άγγλων με τους Ναζί

Τον τελευταίο ιδιαίτερα χρόνο του Β΄Παγκοσμίου Πολέμου, η βρετανική πολιτική  και στρατιωτική ηγεσία, είχε καταβάλει έντονες και έξω από κάθε δεοντολογία του συμμαχικού αγώνα προσπάθειες, προκειμένου να αποτραπεί το ενδεχόμενο να περιέλθει στα χέρια των ανταρτών του ΕΛΑΣ η Θεσσαλονίκη. Προς το σκοπό αυτό, σύμφωνα με τον Άλμπερτ Σπέερ, υπουργό πολεμικής βιομηχανίας του Χίτλερ, υπήρξε στη Λισσαβόνα μια μυστική συμφωνία μεταξύ Γερμανών και Άγγλων, όπως του ανέφερε ο αρχηγός του γερμανικού επιτελείου, στρατηγός Γιόντλ: 

«Η συμφωνία αυτή, πρωτοφανής μέχρι τότε, και όπως γνωρίζω μοναδική σ’ όλο το Β’ παγκόσμιο πόλεμο, αφορούσε, όπως μου είπε ο Γιόντλ τουλάχιστον, την εκκένωση απ’ τα γερμανικά στρατεύματα της Ελλάδος, χωρίς Βρετανική ενόχληση.… Και πράγματι οι Άγγλοι την ετήρησαν. Τα γερμανικά πολεμικά και μεταγωγικά, έμφορτα με στρατό απ΄τα ελληνικά νησιά, πέρασαν το Φθινόπωρο του 1944 ανενόχλητα μπροστά στα μάτια των Βρετανών, κι ανάμεσα από τα βρετανικά υποβρύχια στο Αιγαίο και τη Μεσόγειο…

Το τίμημα της συμφωνίας, κατά τη δική μου γνώμη, ήταν να παραχωρηθεί η Θεσσαλονίκη από τους Γερμανούς στους Άγγλους, να μπορέσουν να την καταλάβουν αμαχητί και μ’ αυτό τον τρόπο η Ελλάδα να περιέλθει στο δυτικό στρατόπεδο. Και βέβαια ο Χίτλερ θα διατηρούσε ανέπαφες τις δυνάμεις του που κατείχαν τον Ελληνικό χώρο…. Νομίζω ότι η συμφωνία πρέπει να έκλεισε στη Λισαβόνα και το ποιος είχε την πρωτοβουλία πρώτος, δεν ξέρω, αλλά πιστεύω ότι δεν έγινε σε διπλωματικό επίπεδο, αλλά πολύ υψηλότερο, ακριβώς για να μην υπάρξουν ακριτομύθιες…». 4

Ανενόχλητοι από τους Βρετανούς
Σε εφαρμογή προφανώς εκείνης της μυστικής συμφωνίας Γερμανίας-Αγγλίας, τα βρετανικά πολεμικά πλοία και υποβρύχια, που κυριαρχούσαν στη Μεσόγειο από την άνοιξη του 1944 και μετά, άφηναν τα γερμανικά σκάφη να κάνουν… τουρισμό στην περιοχή, επιτρέποντάς τα να κινούνται ανεμπόδιστα, όπως σε ειρηνική περίοδο.

Είναι χαρακτηριστικό ένα τηλεγράφημα που έστειλε στις 10 Σεπτεμβρίου 1944, ο προϊστάμενος στην Αθήνα της υπηρεσίας του Ειδικού Πληρεξουσίου του υπουργείου Εξωτερικών της Γερμανίας για τη Ν.Α. Ευρώπη, Κουρτ –Φριτς φον Γκρέβενιτς, προς τον προϊστάμενό του, Ειδικό Πληρεξούσιο του Χίτλερ για τα Βαλκάνια, Χέρμαν Νοϊμπάχερ. Όπως ανέφερε συγκεκριμένα:

«Οι Άγγλοι που έχουν την πλήρη αεροπορική και ναυτική κυριαρχία στο Κρητικό και το Αιγαίο πέλαγος, συμπεριφέρονται τελείως παθητικά ή η μαχητική τους δράση είναι τόσο μικρή, ώστε γι’ αυτό το λόγο δεν έχουν προξενηθεί απώλειες ως τώρα. Εδώ συμπεραίνεται γενικά ότι οι Άγγλοι αφήνουν συνειδητά άθικτους τους ανθρώπους μας, παίρνοντας υπόψη μια επερχόμενη, που είναι και προς το αγγλικό συμφέρον, χρησιμοποίηση κατά των μπολσεβίκων». 5

Ο αντιστράτηγος Άουγκουστ Βίντερ, γενικός επιτελάρχης της Ομάδας Στρατιών F, ενημερώνει τη Βέρμαχτ 
ότι οι Άγγλοι αφήνουν τα Γερμανικά στρατεύματα να αποχωρούν ανενόχλητα από τα ελληνικά νησιά

Μάλιστα οι «ελευθερωτές της Θεσσαλονίκης» Άγγλοι, όχι μόνο άφησαν ανενόχλητους τους Γερμανούς να φύγουν σαν κύριοι από τη χώρα μας, αλλά επίσης «με διαταγή του στρατηγού Σκόμπυ, που ανακοινώθηκε προσωπικά στον στρατιωτικό αρχηγό του ΕΛΑΣ, στρατηγό Στέφανο Σαράφη,  στις 4 Νοεμβρίου 1944, απαγόρευσαν στον ΕΛΑΣ να συνεχίσει τις επιχειρήσεις έξω από τα ελληνικά σύνορα» κατά των υποχωρούντων γερμανικών στρατευμάτων. 6

Ασυγχώρετη απαγόρευση

Η απαγόρευση αυτή, ήταν αδικαιολόγητη και αντίθετη με το γενικό συμμαχικό συμφέρον. Οφείλεται στην ανησυχία των Άγγλων ν’ αφήσουν τις δυνάμεις του ΕΛΑΣ να συνεχίσουν τον πόλεμο κατά των χιτλεροφασιστών και έξω από τα σύνορα της χώρας, γιατί αναλογίζονταν ότι οι μονάδες του ΕΛΑΣ που θα έπαιρναν μέρος στις επιχειρήσεις κατά των Γερμανών έξω από τα ελληνικά σύνορα, κατά την επιστροφή τους στη χώρα, μετά τη συντριβή του εχθρού και τη νίκη, θα ήταν πολύ ισχυρότερες, πιο έμπειρες και πιο οργανωμένες. 7

Ο Σκόμπι φτάνει στη Θεσσαλονίκη στις 21 Νοεμβρίου 1944

Τελικά, όπως προκύπτει από τις εφημερίδες της εποχής, το πρώτο βρετανικό τμήμα που έφτασε στη Θεσσαλονίκη, ήταν μία ταξιαρχία Ινδών στρατιωτών, που «γίνεται παντού δεκτή με τις πιο εγκάρδιες εκδηλώσεις». Σύμφωνα με τα όσα διοχετεύονται από αυτή τη στρατιωτική μονάδα και δημοσιεύονται την επόμενη ημέρα στην εφημερίδα του ΕΑΜ Μακεδονίας Ελευθερία, «η ταξιαρχία αυτή έρχεται στην πόλη μας με κύρια αποστολή την οργάνωση της αποστολής τροφίμων που θα σταλούν εδώ για τον δυστυχούντα λαό της Μακεδονίας». Κι ότι επίσης, «οι σύμμαχοι στρατιώτες θα μας βοηθήσουν σε όλους τους τομείς για την ανοικοδόμηση των ερειπίων που μας άφησαν οι χιτλερικοί επιδρομείς». 8 

Που να ήξεραν τα δεινά που οι «σύμμαχοι» Άγγλοι θα απεργάζονταν για τη χώρα, οδηγώντας την στον εμφύλιο πόλεμο και την καταστροφή που ακόμη πληρώνει ο ελληνικός λαός.  

Δέκα μέρες αργότερα, στις 21 Νοεμβρίου 1944, τη Θεσσαλονίκη θα επισκεφτεί και ο στρατηγός Σκόμπυ, συνοδευόμενος από τον υπουργό Εσωτερικών Μανουηλίδη, ενώ τους υποδέχθηκε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος για τη Βόρεια Ελλάδα, Μόδης 9. Και στις συζητήσεις του, απέφυγε να αναφέρει τον ισχυρισμό ότι τάχα οι βρετανικές δυνάμεις απελευθέρωσαν την πόλη.

Παραπομπές

1.     1. Δημοσιεύθηκε την επομένη, 3 Νοεμβρίου 1944 στην εφημερίδα του ΕΑΜ Μακεδονίας Ελευθερία

2.    2. Heinz A. Richter, Η Εθνική Αντίσταση και οι συνέπειές της, ελληνική έκδοση Αθήνα 2009, Μεσόγειος, σ. 317

3.    3. Μάρκος Βαφειάδης, Απομνημονεύματα, τόμ.Β΄, Αθήνα 1985, Λιβάνης, σ.227-228

4.   4.  Απόσπασμα από συνέντευξη του Άλμπερτ Σπέερ στο Βάσο Μαθιόπουλο. Δόθηκε το 1976 στη Χαϊδελβέργη και δημοσιεύθηκε στο: Βάσος Μαθιόπουλος, Οι Ναζί για την Εθνική Αντίσταση στην Ελλάδα-Επτά απόρρητες εκθέσεις του Γενικού Επιτελείου του Χίτλερ, 2^η έκδοση,  Αθήνα 2012, Δρόμων/Μηνύματα, σ.104-105

5.   5. Αρχείο του υπουργείου Εξωτερικών της Γερμανίας, Ειδικός πληρεξούσιος για τη Νότια Ανατολή, τόμ.1, φύλλο 8, δημοσιεύεται στο:  Μάρτιν Ζέκεντορφ, Η Ελλάδα κάτω από τον αγκυλωτό σταυρό – ντοκουμέντα από τα γερμανικά αρχεία,  Αθήνα 1991, σ.257

6.   6.  Στέφανος Σαράφης, Ο ΕΛΑΣ, Πολιτικές και Λογοτεχνικές Εκδόσεις,  1958, σ.480 

7.   7. Βασίλης Βενετσανόπουλος, λοχαγός ε.α., «Το ένοπλο κίνημα του ΕΑΜ, ορισμένες πλευρές του ΕΛΑΣ», Συμπόσιο για την ιστορία της Εθνικής Αντίστασης, διοργάνωση ΚΜΕ και περιοδικό «Εθνική Αντίσταση», Αθήνα 1985, Σύγχρονη Εποχή, σ.74

8.   8. Εφημερίδα Ελευθερία, 12 Νοεμβρίου 1944

9.   9. Εφημερίδα Ελευθερία, 22 Νοεμβρίου 1944

        Η φωτοτυπία του εγγράφου, είναι από το βιβλίο του Ζέκεντορφ, σ. 302  

2 σχόλια:

Κων. Χ. Χαραλαμπίδης31 Οκτωβρίου 2017 στις 2:18 μ.μ.

Κύριε Κουζινόπουλε καλησπέρα,
Μια πρόσθετη πληροφορία που ανακάλυψα πρόσφατα και πιστεύω ότι είναι χρήσιμη στο θέμα που εξετάζεται εδώ.
Πρόκειται για αφιέρωμα της ΕΤ1, μια ταινία με τίτλο Μαρτυρίες του Γιώργου Πετρίτση από το 1992, που αναφέρεται στην απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης από τους Γερμανούς. Το αφιέρωμα επαναπροβλήθηκε χτες από την ΕΡΤ2...
Εκεί περιλαμβάνεται η ζωντανή μαρτυρία του Γ. Διαμαντόπουλου, αντιστρατήγου ε.α. Αφηγείται λοιπόν ο ίδιος ότι από τον Αύγουστο του 44 βρίσκόταν στην περιοχή του Πάικου και της πεδιάδας, επικεφαλής ομάδας σαμποτέρ και δρούσε στην περιοχή κατ' εντολή του Στρατηγείου Μέσης Ανατολής. Αναφέρει ότι στις 27 Σεπτ. πήρε επείγον σήμα από το Στρατηγείο να πάει αμέσως στη Θεσσαλονίκη, να έρθει σε επαφή με τους Γερμανούς και να οργανώσει την παράδοσή τους στις Βρετανικές Δυνάμεις αντί στους αντάρτες... Η εντολή ήταν να εμφανίζεται σαν Άγγλος Αξιωματικός γι' αυτό φορούσε αγγλική στολή στις συναντήσεις που έγιναν. Οι συναντήσεις δεν κατέληξαν πουθενά για διάφορους λόγους, ίσως γιατί τους πρόλαβε η εσπευσμένη αποχώρηση και η απελευθέρωση. Στην ταινία ο αφηγητής εξηγεί τους λόγους και προσθέτει ότι η κίνηση ήταν επακόλουθη και της τάσης ωρισμένων τουλάχιστον Γερμανών που προτιμούσαν να παραδοθούν στους Άγγλους καιθ όχι στους κιομουνιστές"
Τέλος αφηγείται ένα περιστατικό ότι την ημέρα της απελευθέρωσης, όπου όταν κάποια στιγμή, μέσα στο πλήθος αποκαλύπτει (σκόπιμα;) τη βρετανική στολή κάτω από το παλτό που φοράει, Κάποιοι την αναγνωρίζουν και τον σηκώνουν στα χέρια σαν Βρετανό απελευθερωτή και για λίγο γίνεται πανδαιμόνιο. Εκεί το κλείνει το θέμα, αφηγούμενος μετά τις επαφές του με τις δυνάμεις του ΕΛΑΣ που βεβαίως κυριαρχούν στην πόλη και στην ύπαιθρο... Ίσως λοιπόν η ανακοίνωση του BBC έχει σαν βάση της αυτό το περιστατικό...
Δεν ξέρω πόσο αυτά που λέει ο Διαμαντόπουλος διασταυρώνονται και κατά πόσο τελικά είναι αξιόπιστος... Νομίζω όμως ότι σε κάποιο βαθμό ταιριάζουν με το κλίμα της εποχής...
Και σε κάθε περίπτωση, δίνουν μια πρώτη απάντηση σε ορισμένους που είτε εθελοτυφλούντες, είτε από σκοπιμότητα, νομίζουν ότι θα πνίξουν την ιστορική αλήθεια με σοφίσματα, διαστρεβλώσεις και αποπροσανατολιστικές μεταφορές βάρους του διαλόγου σε άσχετα θέματα.
Αναφέρομαι φυσικά στο σχόλιο του κυρίου Ευδόξιου Γούρμου, ο οποίος "ξέχασε μάλλον να συστήθεί και ως "αντιστράτηγος εν αποστρατεία!... Ο κ. Γούρμος έχει βέβαια υπηρετήσει εν καιρώ ειρήνης, και προφανώς έμαθε τα των στρατιωτικών κανονισμών μέσα σε αίθουσες διδασκαλίας... Φαίνεται λοιπόν ότι έχει πλήρη άγνοια τόσο της ιστορίας, όσο και των κοινωνικών, πολιτικών, στρατιωτικών, διπλωματικών κλπ. συνθηκών που επικρατούσαν σε συνθήκες γενικευμένου πολέμου το 1944. Συνθήκες που χαρακτηρίζονται πλέον σαν "επαναστατικές" και πολλά τους σημεία ξαναμπαίνουν κάτω από το μικροσκόπιο της Επιστήμης της Ιστορίας...
Ή μήπως δεν πρόκειται για άγνοια αλλά για σκοπιμότητα; Ας μου επιτραπεί η καχυποψία, όσο βλέπω αρκετούς αλεξιπτωτιστές δήθεν ιστορικούς συγκεκριμένης πολιτικής προέλευσης που αναμασούν τις ίδιες ανακρίβειες και διαστρεβλώσεις, σε μια προσπάθεια να ξαναγραφεί η ιστορία από την αρχή.
Τελικό συμπέρασμα:
Το "πρόβλημα" μας δεν είναι τα στοιχεία και ο σχολιασμός του ιστορικού άρθρου του γνωστού σε όλους μας Σπύρου Κουζινόπουλου... Τα στοιχεία είναι επαρκή και υπάρχουν και οι πηγές για όποιον θέλει να τα διασταυρώσει...
Το "πρόβλημα" υπάρχει στο καταφανώς αντικομουνιστικό σχόλιο του κυρίου στρατηγού και το οποίο - για να χρησιμοποιήσω τον δικό του όρο - είναι "ακροδεξιοβαρές" κι ακόμα παραπέρα. Άλλωστε και οι υπαινιγμοί του για τα γεγονότα του Κιλκίς, μαζί με όλους τους χαρακτηρισμούς που χρησιμοποιεί, προϊδεάζουν για τους χώρους μεσα στους οποίους εντρυφεί σήμερα και από τους οποίους αντλεί θράσος και "στοιχεία".

Απάντηση